Regeldrukonderzoek

Wat moeten burgers en organisaties doen om regelgeving na te leven? Hoeveel tijd kost hen dat? De handelingen en tijd die het kost om aan regelgeving te voldoen, noemen we regeldruk. Zware regeldruk maakt regelgeving minder effectief. Daarom is het belangrijk om die vroeg in beeld te brengen. Sira Consulting voert regeldrukonderzoek uit voor overheden en bedrijven.

Een regeldrukonderzoek brengt in euro’s in kaart wat nieuwe of gewijzigde wet- en regelgeving vraagt van burgers en organisaties, zoals bedrijven en verenigingen. Daarbij maken we onderscheid tussen eenmalige en structurele handelingen.  Regeldrukonderzoek heeft ook aandacht voor de ervaren regeldruk. Vinden burgers en organisaties dat de tijd die zij investeren in verhouding staat tot de baten van de regelgeving?

Wat regeldrukonderzoek oplevert

Door de (ervaren) regeldruk te meten, weet je hoeveel moeite burgers of bedrijven moeten doen om aan wet- en regelgeving te voldoen. Met deze input onderbouw je beleidsvoorstellen en stel je die waar nodig bij.

Het juiste moment voor regeldrukonderzoek

Voer een regeldrukonderzoek uit zodra de conceptregelgeving en de bijbehorende toelichting (met de verplichtingen) beschikbaar zijn. De uitkomsten van een regeldrukonderzoek moeten beschikbaar zijn voor de start van de internetconsultatie. Een regeldruktoets kun je ook bij bestaande wet- en regelgeving inzetten (ex post).

Onze aanpak

We voeren een regeldrukonderzoek uit in vier stappen:

1. Op basis van bureauonderzoek, maken we een overzicht van de nieuwe of gewijzigde verplichtingen. De verplichtingen omschrijven we zo duidelijk mogelijk om deze in de volgende fase te kunnen bespreken met partijen uit het veld of burgers. Ook brengen we in kaart voor welke doelgroep(en) de wijzigingen zullen gaan gelden en hoe groot de doelgroep is.
2. We interviewen een representatieve steekproef van de doelgroep voor wie de verplichtingen gaan gelden.
3. We verzamelen de bevindingen in ons Standaard Kostenmodel (SKM), dat we in 2002 hebben ontwikkeld. Dit model maakt deel uit van een landelijk vastgestelde methodiek voor het meten van regeldruk (administratieve lasten en nalevingskosten).
4. In het eindrapport geven we een heldere samenvatting, waarbij de regeldruk overzichtelijk in een tabel wordt gepresenteerd. Hierdoor kan de opdrachtgever de resultaten eenvoudig opnemen in de nota of de memorie van toelichting. Wanneer dit onderdeel uitmaakt van de opdracht, doen we daarnaast concrete voorstellen om de regeldruk te verminderen en de proportionaliteit tussen de lasten en baten te verbeteren.

We voeren regeldrukmetingen niet alleen uit voor overheden, maar ook in opdracht van het bedrijfsleven. Daarvoor hanteren we de MKB-indicatorbedrijvenaanpak. Met deze aanpak benaderen we de regeldruk vanuit het perspectief van de ondernemer, in plaats van de regelgeving zelf.

Relatie met het Beleidskompas

Het meten van regeldruk is onderdeel van het Beleidskompas van de Rijksoverheid en wettelijk verplicht. De toelichting bij nieuwe of gewijzigde regelgeving moet namelijk de regeldruk beschrijven en kwantificeren in de zogenaamde regeldrukparagraaf. Het Adviescollege Toetsing Regeldruk (ATR) beoordeelt of de regeldrukkosten goed en volledig in beeld zijn. Daarnaast zetten ministeries regeldrukmetingen in als onderbouwing bij de afweging tussen beleidsopties voor Europese en nationale regelgeving. Zo wordt regeldruk verminderd of voorkomen.

Voorbeelden van regeldrukonderzoeken

• Regeldruk Wet betaalbare huur (2023)
• Regeldrukonderzoek AMvB’s BgZ en Beeldbeschikbaarheid (2023)
• Onderzoek regeldruk wijziging Woningwet digitale inkomenstoets (2022)
• Regeldruk modernisering GVS (2022)